Ana Sayfa
Yazarlar
Kategoriler
Sayılarımız
Künye
İletişim
 

 

 

SAYI : 76 Geri Tavsiye Et Yazdır


“MONETARİZM (PARASALCILIK) ÇÖKÜYOR, KRİZ VE BİZ” YAZISINA

DR.İHSAN ÇETİN’DEN ANLAMLI BİR YANIT.

Bilkent Üniversitesinde öğretim üyesi Dr.İhsan Çetin, telefonla arayarak söz konusu yazıyı ilgiyle okuduğunu söyledikten sonra şunu vurguladı:” Yazınız aslıda üç ayrı makaleden oluşuyor. Keşke konuyu üç ayrı makale olarak yazsaydınız, Doğru ve gerekçi olan yazınıza yazık olmuş.

“Düşüncelerinize katılıyorum”, demiş, şunları vurgulamıştı:

”Devlet bütçesinden para aktararak küresel krizi gidermek mümkün olabilir mi?. Monetarizmin Keynes’e ve Keynes’in monetarizme gereksinimi olduğu düşüncene katılıyorum. Bunu iktisatçı olarak ilk kez senden duyuyorum”. Bu krizi yaratan nedenler, çözümün kendisi olamaz. Krizi yaratan para, krizin çözümü olamaz. Bu yanlışlığı senden başka kimseden duymadım. Doğayı acımasızca tahrip eden, yaşanılmaz duruma sokan, aşırı üretim ve tüketim karmaşasının neden olduğu sorunları görmezden gelen politikaların sürüp gitmesi değil midir bugünkü krizin neden. Yazından bunu anladım, doğru muyum,demişti Dr.İhsan Çetin.

Onun bu sözü bana Prof.Dr.Erdinç’in Hacettepe Üniversitesi Ekonomi Bölümünde birlikte çalışırken 10 Nisan 1972 tarihli Observetuer’de yayımlanan. Sicco Mans-hold raporunu konu alan yazısını anımsadım. Candan arkadaşım, Erdinç Tokgöz’ü kitap dizimizin bu sayı-sında sizlere tanıtmaya gereksinim duyuyorum.

Erdinç Tokgöz’ün Makalesi.

37 yıl önce, Ağustos 1972’de yayımlanan İktisat Dergisinde Dr.Erdinç Tokgöz, Sicco Manshold’un raporunu bizlere tanıtıyordu. O günlerde, Manshold’un makale-sini yorumlayan Dr.Tokgöz’ün ne denli yararlı bir hiz-mette bulunduğu hiç kimseyi ilgilendirmemişti. Oysa ne denli haklıydı. Bugün dünyayı yaşanamaz duruma geti-ren yanılgıların henüz gölgesi görünüp kendisi son-radan gelecek olan krizin dünyamızı nasıl kasıp kavu-racağı o yıllarda hiç kimsenin aklından geçmiyordu

Dr.Erdinç Tokgöz, Manshold makalesini İktisat Dergi-sinin Ağustos 1972 günlü 98.sayısında şöyle yorumlamaktaydı:

(o tarihte) Avrupa Ekonomik Topluluğu (AET) Komisyon Başkanı olan Sicco Manshold, Hollandalı bir tarım mühendisidir. 62 yaşında bir liberal Sosyalisttir. Kendisine “Yeşil Avrupa’nın Kurucusu” adı verilmiştir..Doğal dengenin bozulması, çevre sorunları, hava kirlenmesi gibi başlıklar altında dünya kamu oyunu işgal eden sorunların ortaya çıkmasına yol açan üç önemli etken saptanmıştır (Manshold’un raporunda) diyor Dr.Tokgöz ve devam ediyor:

1.Çok hızlı kentleşme
2.Nüfus Patlaması
3.Üretim teknolojisinin hızlı artması.

S.Manshold’un önerilerini de şöyle özetlemekte:
Manshold, doğanın kısa vadeli çıkarlar için yağma edilmesi hareketinin sürdürülmesinin insanlığın geleceği için zararlı olduğunu ileri sürmekte ve bunun için de şu önerilerde bulunmaktadır:

1.Zengin,gelişmiş ülkeler, sanayi kesiminde büyümeyi durdurmalıdır. Sadece ikame yatırımları yapılmalıdır. (Amerika’da bu “Sıfır Büyüme” Zero Growth” tezini savunanlara “zeist yani sıfırcılar, denmektedir)
2.Yeraltı kaynaklarının tüketiminin derhal durdurulması ve her tür tüketim malının çeşidinin azaltılması, ömrünün azamiye çıkarılması gerekmektedir. Bu, bireysel tüketim yerine toplumsal birlikte tüketime geçmek demek olacaktır.
3. Tüm ulusal üretim ve tüketimi kapsayan planlamaya gitmek gerekecektir...
4.Kesin olarak doğumları sınırlamak

Dr.Erdinç Tokgöz’ün, Manshold raporunu bizlere tanı-tırken, aslında o raporu benimsemiş olduğunu da görü-yoruz. Hacettepe Ekonomi Bölümünde vahşi kapita-lizmin neden olacağı sakıncaları ilk öngören kişiydi o ve söz konusu makalesinde şunları yazmıştı:

Günümüzde ne bahasına olursa olsun sanayileşme, yani daha çok üretmek, hele tüm üretim teknolojisini savaş araçları imalatına kolayca dönüşür şekilde geliştirmek insanlığın geleceğiyle bağdaşmadığını söylemek mümkündür. Genç bilginlerin temsilcilerinden Robin Clark’ın dediği gibi, insanlık “askeri düşünce oyunlarından arınmış bir bilime; doğaya uygun düşen bir üretim teknolojisine ihtiyaç duyulmaktadır.

Prof.Dr.Erdinç Tokgöz, ulusalcı, ayakları yerde, gerçek-çiliği özümsemiş bir bilim adamıdır. Sonraları Avrupa Birliği’ne dönüşen o zamanki AETve bugünkü AB, Manshold raporunu benimseyebilseydi ne kendisinin ekonomisi ve ne de Türkiye, Dr.Tokgöz’ün bizlere tanıt-tığı o raporu politika olarak önemseyip, 1960’larda başlayan Planlı ekonomik büyüme siyasetini izlemeyi sürdürse, monetarizmin koşulcusu IMF’nin buyruğuna girmeseydi, bugün küreselleşen krizden en az zararla çıkmayı başarabilirdi. Oysa bugün küresel krizden en çok zararla çıkacak ülkelerin başında Türkiye gelecektir. Çünkü ekonomiyi sağlıklı ve diri tutacak olan KİT’leri yok bahasına elden çıkarmıştır.

 

   alinejat@olcen.net Tasarım ve Programlama Pusulanet  
webmail