Ana Sayfa
Yazarlar
Kategoriler
Sayılarımız
Künye
İletişim
 

 

 

SAYI : 103 - YAZAR : Ali Nejat Ölçen Geri Tavsiye Et Yazdır


SOKRATES İLE BENCİLLİK ÜZERİNE SÖYLEŞİ

Ali Nejat Ölçen

-Sokrates bu kez Araf’ta huzuruna çıkmamızın önemli bir nedeni var; aramızda görüş birliğine ulaşamadık. Bencillik kişinin bir niteliği midir yoksa bu nitelik son-radan mı edinilir sorusunda belirli bir sonuca ulaşamadığımız için bunu ancak Sokrates çözümleyebilir diye düşündük. Doğuşta kişinin bir özelliği midir, yoksa son-radan kişinin edinmesi mi, bu konuda bizleri aydınlatır mısınız?

Sokrates:

Ataf’ta bizler tüm nitelik ya da sizlerin deyimiyle özellik-lerimizden arınıp salt düşün ögesine dönüştüğümüz için, sizlere sorabilir miyim, “bencillik” neden sizleri ilgilen-diren sorun olabildi ve neden bencilliğin ne olduğunu bilmeye gereksinim duymaya başladınız. Bencilliğin ne olduğunu araştırmam ya da düşünmen için bu soruma vereceğiniz yanıtı öğrenmem gerekiyor.

-Haklısınız Sokrates, ülkemizde bireylerimizin çoğu, sadece kendisini, kendi yararını ya da açıkça çıkarını düşünmeye ve özellikle bizleri yönetenlerin bizlerden daha çok bencil olmaya başladığı içindir ki, bencilliğin giderilebileceğini öğrenirsek, ülkemize dönünce bencil-leşenleri böylesi tutkudan arındırabiliriz diye düşünerek Araf’ta size başvurmaya karar verdik. Bağışlamalısın çok mu gereksiz bir soru zihnimizde oluştu?

Sokrates:

Hayır, tersine çok gerekli bir soru ile zihniniz uğraşı içine girmiş. Aslında bencillik kişinin varoluşunun en önemli özelliğidir. Var olmuş olan canlının varoluşunu sürdürmesi gerekir. Var oluşunu sürdürebilmesi için, kendisini koruması kendisinin var olmasını kendisi için amaç alır. Yani ilk insanoğlunda bencillik kendini savunmanın aracı, koşulu idi. Sizlerin deyimiyle, yüzbin yıllarca süren gelişim sonucunda homo sapiens’e yani akıllı insana dönüştüğümüzde, aramızda ilişkiler doğacak ve ilk ilişki kuşkusuz zihnimizde yardımlaşma ögesini yaratacaktır.

-Şimdi anlamaya başladık Sokrates, ilkel insan bencil olmak zorunda yani kendisi için kendisini koruması gerekmekte. Fakat yüzbinlerce yıl sonrasında insan aklını kullanmaya başladığında yani homu sapiens olduğunda, halâ bencil olmayı sürdürüyorsa bu niteliğine geriye dönüş yani, ilkellik diyebilir miyiz?

Sokrates:

Varmak istediğim sonuca benden önce sizler ulaşmış oldunuz. Evet bir homo sapiens birlikte yaşam biçiminin yani birlikteliği korumanın bilincine ulaşmamış ise o kişi ilkelliğini sürdürüyordur.

-Sokrates yanılıyor muyuz? İnsan, birlikte yaşadığı insanlar topluluğu için kimi özveriye ve başka bireyi de korumaya başlamalıdır ki oluşturduğu birliktelik sürebilsin. Bencillik, birlikte yaşam biçimini örseliyor diye düşünebilir miyiz.

Sokrates:

Görüyorum ki, sizler bencilliği terk ederek birlikte yaşamanın erdemine ulaşmışsınız ki, bana bunları söylüyorsunuz. Fakat yine de zihninizi terk etmeyen bir kaygınız olduğunu sezinliyorum. Toplumunuzda sizler gibi birlikte yaşamayı, temel koşulu olarak karşılıklı yardımlaşmayı, ilişkileri geliştirmeyi “ahlâk” edinmiş olmayanlardan yakındığınızı düşünüyorum. Acaba bu sezgim gerçek mi?

-Evet Sokrates, konuştukça ve sizi dinledikçe, bizleri yönetenlerin ne denli ilkel oldukları sonucuna varmaya başladık. Sadece kendileri için yaşadıkları, kendi çıkarlarını korumayı amaç aldıkları için . İlk insan homo sapiens olmadan önce nasıl sadece kendisi için yaşıyorsa, bizleri yönetenler de sadece kendileri için yaşıyorlar ve kendileri dışındaki bireylerin yaşamındaki sorunların hiç birisi onları ilgilendirmiyor. O nedenler ilkeldirler ve ilkel kalkmışlardır Acaba ulaştığımız bu sonuç doğru mu?

Sokrates:

Bencilliğin ilkel davranış biçimi eğer ilkellik ise elbette vardığınız bu sonuç doğru olacaktır. O halde ne yapmanız ve toplumda bencilliğin en aza indirgenmesi için ne tür yöntemler uygulamanız gerektiğini düşünmeniz gerekecek!

-Sokrates, acaba bunu kültür gelişimini amaç alan ve o kültürün toplumsal sorumluluk bilincini uyaracak türde oluşumunu sağlayan bir eğitim düzeni olarak bunu tanımlayabilir miyiz?

Sokrates:

Size sunmayı düşündüğüm çözümü şimdi sizlerden duyu-yorum. Hatta beni de yeniden bu sorunu düşünmeye yönelttiniz. Sizler nasıl toplumsal sorumluluk bilincine ulaşmış iseniz size yönelik o eğitim sisteminin yeniden doğuşu için uğraş vermelisiniz. Kısa sürede ilkellikten arınamamış bencil kişilerin sizleri yöneltmeye artık cesaret edemeyeceklerini göreceksiniz.

-Evet Sokrates, tez elden sorgulamalı eğitim düzenine dönmenin savaşımını vermeliyiz. Bu kararla Araf’tan ayrılıyoruz, hoşça kal diyoruz.

 

   alinejat@olcen.net Tasarım ve Programlama Pusulanet  
webmail